Metryki emeryty: FV, PV, life expectancy — co to znaczy?
Kalkulator emeryty używa czterech liczb magicznych. Zrozum je, a będziesz wiedzieć ile będziesz mieć w starości.
1. FV (Future Value) — Wartość przyszła
Co to: Ile pieniędzy będziesz mieć w przyszłości (np. w 67 lat).
Formuła: FV = PV × (1 + r)^n
PV = obecne pieniądze (5,000 zł)
r = wzrost rocznie (3%)
n = lata (25)
Przykład:
5,000 zł dzisiaj @ 3%/rok × 25 lat = 10,500 zł w przyszłości
2. PV (Present Value) — Wartość obecna
Co to: Ile dzisiaj warte są przyszłe pieniądze (czyli emerytura w przyszłości, ile warta dzisiaj)?
Formuła: PV = FV / (1 + r)^n
Przykład:
Będziesz mieć 100,000 zł za 20 lat. Ile warte dzisiaj @ 3% inflacją?
PV = 100,000 / (1.03)^20 = 55,400 zł (dzisiaj)
3. Discount Rate (Stopa dyskontowa) — Inflacja/wzrost
Co to: O ile % rocznie rosną ceny (inflacja) lub zarobki (wzrost pensji).
Typowe wartości:**
— Inflacja: 2-3%/rok
— Wzrost pensji: 3-5%/rok
— Zwrot z inwestycji: 5-7%/rok (akcje)
Ważne! Im wyższy discount rate, tym mniejsza PV (pieniądze tracą na wartości)
4. Life Expectancy (Oczekiwana długość życia)
Co to: Do kiedy żyjesz? To zmienia wszystko!
Statystyka:**
— Polska średnia: 78-82 lata
— Jeśli jesteś kobieta: +3-5 lat (do 85)
— Jeśli masz zdrowy styl: +5-10 lat
Obliczenie okresu emerytury:**
Jeśli emerytura w 67 lat, żyjesz do 85 lat = 18 lat emerytury = 216 m-cy
Potrzebna suma: 2,000 zł/m-c × 216 m-cy = 432,000 zł
Porównanie (jak zmienia się FV)
| Scenariusz | PV (teraz) | Discount Rate | Lata | FV (przyszłość) |
|---|---|---|---|---|
| Pensja @ 0% wzrostu | 5,000 zł | 0% | 25 | 5,000 zł |
| Pensja @ 2% wzrostu | 5,000 zł | 2% | 25 | 8,200 zł |
| Pensja @ 3% wzrostu | 5,000 zł | 3% | 25 | 10,500 zł |
| Inwestycja @ 6% zwrotu | 100,000 zł | 6% | 20 | 320,700 zł |
Jak kalkulator to używa
Krok 1: Bierze twoją pensję (PV)
Krok 2: Mnożyć przez lata pracy × (1 + wzrost)^n = FV pensji
Krok 3: Dzielić przez lata emerytury = roczna emerytura
Krok 4: Dyskontować inflacją = "realna" emerytura (ile warta dzisiaj)
Konkluzja
FV i PV = rzeczy magiczne. Mówią: "Dzisiaj 5,000 zł = przyszłe 10,500 zł". Life expectancy = "Ile lat żyć trzeba?". Discount rate = "Inflacja robi żebyśmy biedni". Zrozum to, a zrozumiesz emeryturę.